تاریخچه مبلمان
مروری بر تاریخچه مبلمان اداری :
وقتی به محیطهای کاری امروز نگاه میکنیم، تصور یک اداره بدون میز، صندلی و سایر ملزومات تقریباً غیرممکن است. اما این نظم و سازماندهی نتیجه صدها سال تحول در طراحی و تولید مبلمان اداری است. مبلمانی که نهتنها وسیلهای برای نشستن یا نوشتن بودند، بلکه به مرور زمان تبدیل به نمادی از جایگاه سازمانی، فرهنگ کار و بهرهوری شدند.
نخستین مبلمانهای اداری در دنیا:
داستان مبلمان اداری به قرنهای ۱۷ و ۱۸ میلادی در اروپا بازمیگردد؛ زمانی که انقلاب صنعتی تازه آغاز شده بود و نیاز به دفاتر سازمانیافته بیش از پیش احساس میشد.
اولین میزهای اداری بیشتر شبیه میز تحریرهای بزرگ چوبی بودند که برای مقامات و نویسندگان استفاده میشدند. این میزها کشوهای متعدد داشتند و از چوبهای سنگین مانند بلوط ساخته میشدند.صندلیهای اولیه اداری طراحی خاصی نداشتند؛ بیشتر صندلیهای چوبی ساده با پشتی کوتاه بودند. با افزایش ساعات کاری، بهتدریج راحتی بیشتر اهمیت یافت و صندلیهای چرمی و سپس مکانیزه وارد بازار شدند.این دوره، سرآغاز جدی شدن طراحی مبلمان بهعنوان بخشی از بهرهوری سازمانی بود.
تاریخچه مبلمان اداری در ایران:
وقتی اروپا و آمریکا در قرن نوزدهم به سمت صنعتیشدن پیش میرفتند، ایران همچنان ساختار سنتی دیوانسالاری خود را داشت. کارمندان ادارات بیشتر پشت میزهای سادهی چوبی مینشستند که شباهت زیادی به میزهای تحریر خانگی داشت. صندلیها اغلب فلزی یا چوبی بدون راحتی خاص بودند.
در دوران پهلوی اول و بهویژه با تأسیس وزارتخانهها و بانکها، نیاز به مبلمان اداری مدرنتر احساس شد. اولین نمونههای میز و صندلیهای اداری وارداتی از اروپا به ایران رسیدند؛ میزهای مدیریتی بزرگ با روکش چوبی براق و صندلیهای چرمی ساده که نمادی از مدرنیته و تشخص اداری بودند.
اما تولید داخلی هنوز وجود نداشت. بیشتر این محصولات یا مستقیماً وارد میشدند یا توسط نجارهای سنتی، کپیبرداری سادهای از مدلهای خارجی ساخته میشد. تحول دستههای مختلف مبلمان اداری:میز مدیریتدر اروپا، میزهای مدیریتی قرن نوزدهم معمولاً عظیم، سنگین و از چوبهای مرغوب ساخته میشدند؛ هدفشان نمایش قدرت و جایگاه مدیر بود. این میزها کشوهای بزرگ داشتند و سطح آنها با چرم یا مخمل پوشیده میشد.
با ورود به ایران در دهه ۳۰ و ۴۰ خورشیدی، نمونههای مشابه در دفاتر دولتی و بانکها دیده شد.
میز کارشناسی:
میز کارشناسی برخلاف میز مدیریت، سادهتر و کاربردیتر بود. در اروپا ابتدا شبیه میزهای تحریر ساخته میشد، اما بهتدریج برای استفاده طولانیمدت و کارهای گروهی بهینه شد.در ایران، این میزها ابتدا کپی سادهای از نمونههای خارجی بودند
میز کارگروهی :
فرهنگ کار تیمی در دهههای پایانی قرن بیستم باعث شد میزهای کارگروهی رواج یابد. این میزها با تقسیمبندی مناسب، به افراد امکان کار در کنار هم را میدادند.در ایران، تا پیش از دهه ۷۰ میز کارگروهی چندان رایج نبود.
میز کنفرانس:
میزهای کنفرانس نخستین بار برای اتاقهای دیپلماسی در اروپا ساخته شدند. میزهای بیضی یا مستطیلی بزرگ که افراد بتوانند به راحتی روبهروی هم بنشینند. در ایران، اولین میزهای کنفرانس وارداتی بودند.
کانتر اداری:
کانترهای اداری در اصل برای بخش پذیرش و بانکها ساخته شدند. در اروپا و آمریکا کانترها بهعنوان اولین نقطه ارتباط مشتری با سازمان اهمیت زیادی داشتند.در ایران، کانترهای سادهی چوبی و فلزی در دهههای ۴۰ و ۵۰ استفاده میشد.
ورود مبلمان اداری به ایران:
با گسترش روابط سیاسی و اقتصادی ایران با اروپا در اواخر دوران قاجار و اوایل پهلوی، تغییرات متعددی در ساختار اداری و سازمانی کشور ایجاد شد. یکی از این تغییرات، ورود مبلمان اداری مدرن به دفاتر دولتی و تجاری بود.
اوایل، میزها و صندلیها بیشتر وارداتی بودند و در وزارتخانهها و شرکتهای خارجی مستقر در ایران استفاده میشدند.بهتدریج، کارگاههای داخلی شروع به الگوبرداری و تولید نمونههای مشابه کردند، اما کیفیت و طراحی آنها تا مدتها قابل مقایسه با محصولات اروپایی نبود.در دهههای ۳۰ و ۴۰ شمسی، با توسعه صنایع داخلی، تولید مبلمان اداری در ایران جدیتر شد و شرکتهایی شکل گرفتند که نقش مهمی در این حوزه ایفا کردند.